دو تخلف بزرگ در واردات خودرو
بازار خودروهای وارداتی درگیر تخلفاتی همچون قیمتهای غیرشفاف و پیشفروش خودروهای واردنشده شده است
بازار خودروهای وارداتی پس از آزادسازی، با موجی از تخلفات در عرضه و پیشفروش مواجه شده است؛ تخلفاتی از جمله فروش خودروهای واردنشده تا قیمتهای غیرشفاف.
به گزارش دنیای اقتصاد، با وجود آنکه دولت در آغاز آزادسازی واردات خودرو با طراحی مجموعهای از مقررات سختگیرانه تلاش کرد کنترل کامل این بازار را در دست بگیرد، اکنون نشانهها از عقبنشینی تدریجی سیاستگذار حکایت دارد؛ عقبنشینیای که البته بهمعنای تسهیل واردات نیست، بلکه به رهاشدن فرآیند تامین خودرو منجر شدهاست. آنچه از ظاهر امر پیداست در شرایط کنونی تنها ماشین مجوزدهی برای ثبتنام و عرضه وارداتیها از سوی سیاستگذار همچنان فعال است؛ وضعیتی که بار اصلی آشفتگی آن مستقیما بر دوش متقاضیان خودرو سنگینی میکند.
این آشفتگی منجر به رشد تخلفات و تضییع حقوق مصرفکنندگان شدهاست. نبود قیمت شفاف برای خودروهای وارداتی یکی از این موارد است. پس از عقبنشینی سازمان حمایت از قیمتگذاری و اعلام تغییر شیوه نظارت به حالت پسینی حالا بهنظر میرسد نظارت پیشینی و پسینی وجود ندارد و قیمتها کاملا غیرشفاف است. علاوهبر این پیشفروش خودروهایی که هنوز واردکشور نشدهاند نیز یکی دیگر از این تخلفات محسوب میشود.
طی این سه سال اما دولت از بسیاری از این موارد در عمل عقبنشینی کرد، اما قوانین و مقررات را با این عقبنشینی هماهنگ نکرد تا فضا شفاف پیشبرود. آنچه امروز از سیاستگذاری واردات باقیمانده، انبوهی از مقرراتی است که در عمل نادیده گرفتهمیشوند و فضایی مبهم ایجادکردهاند؛ فضایی که بستر رشد تخلفات را فراهم آوردهاست. در این میان، نقش دولت عملا به صدور مجوزهای فروش محدودشده، بیآنکه نظارتی بر وجود واقعی خودرو برای عرضه یا امکان تحویل آن به متقاضیان داشتهباشد.
بررسی آگهیهای فروش خودرو در پلتفرمهای ثبت آگهی نشان میدهد؛ افرادی مدعی فروش یا پیشفروش خودروهای وارداتی حتی از نمایندگیها هستند و مبالغ کلانی را هم دریافت میکنند. برخی ازآنها حتی میگویند خودرو روی کشتی است. برخی از آنها نیز برای «واسطهگری» در خرید خودرو جداگانه پولی را طلب میکنند. حالا نشانهها حاکی از آن است که تخلفات اوج گرفتهاست.
وزارت صمت برای صدور مجوز فروش سه شرط را اعلام کرد. شرط اول این است که تعهد معوق برای محصولی که قرار است عرضه شود، وجود نداشتهباشد. شرط دوم ارائه اطلاعات کامل درباره مدل و تیپ خودرو هنگام عرضه است. شرط سوم نیز ارائه و معرفی VIN تمامی خودروهای قابلعرضه است. VIN مخفف عبارت انگلیسی «Vehicle Identification Number» است و منظور شمارهشناسایی یکتای خودرو (همان شمارهشاسی ۱۷رقمی) است که برای هر خودرو بهصورت منحصربهفرد تعریف میشود.